Lấn bấn không về thắp hương cho mạ
Xin mạ thứ cho
Con của mạ xa quê
Không phải thiếu tiền, mà ngược đường công tác
Mai mốt rảnh rang con cháu rủ nhau về


Nhớ ngày ... đơn sơ mấy sét* cơm
Tréc* cá mại đồng kho mặn
"Nếu bữa mô mạ chết..."
Con làm theo lời mạ dặn
Nhắn gió Nam Lào đưa mạ vô
Nhưng mạ ơi,
Sáng nay con lặn lội
Chợ Mới, chợ Cồn, chợ chồm hổm ngoại ô
Đồng bãi Hòa Vang thuốc trừ sâu diệt cỏ
Dũi* mấy đường rều rác cũng không còn
Món cá mại đòng đong con thất lễ
Rau dền rau diếp con luộc xanh non
Cơm không có khoai khô để hấp
Siêu thị mạ ơi chỉ thứ tươi giòn
Cháu của mạ gọi bà không quen gọi mệ
Giọng Quảng nhùng nhoằng
Cúng toàn mắm toàn dưa
Thiếu gì thứ vịt hầm, côc-lết
Ba thì lúc nào cũng da diết ngày xưa!
Hương bay bay
Con vẫn tuổi mười hai thơ dại
Mạ còn nguyên dấu nắng nhập nhòa...

Đêm 16-5-2003

Chú thích:

Sét: Lưng chén
Tréc: Nồi kho cá bằng đất nung
Dũi: Nhũi

Trích từ tập thơ Hương Phố Vườn, NXB HNV, 2005.

  Cho Nhật và Tiệp

Có bánh chia phần ông

Ông hát ru mới ngủ

Thức dậy ông pha sữa

Suốt ngày ơi ông ơi

Ông nằm trong áo quan

Cháu rằng: Ông còn ngủ

Chị và o ủ rũ

Cháu chỉ buồn buồn theo

Cắm cây hương đốt thắp

Vành mũ tang cúi đầu

Cả nhà cay cay mắt

Nó có biết gì đâu

Nhớ mỗi lần giỗ chạp

Cúng cúng gì ông ơi

Rằng: Cúng bà cùng bác

Cúng ông nữa - ông cười

Từ lúc bi bô nói

Việc gì cũng ông ơi

Mẹ bảo ông mỏi mệt

Thương ông đứng cách rời

Để bây giờ ông thiếp

Mãi ngàn thu ông ơi

Cháu có quà chia Tiệp

Đâu còn ông để mời

Đâu còn ông để khóc

Đâu còn ông để vòi

Hương cháy cong dấu hỏi

Góc giường nam lẻ loi.

9.1987

Đầu tiên, cha là một nông dân

Đôi bàn tay chai lỳ thô ráp

Dáng liêu xiêu sau đường cày thẳng tắp

Tôi theo sau nhặt con dế con giun

Roi tre giơ cao nhưng ít lần đánh vào lưng bò

Với con chưa một lần la mắng

Hình như đường cày lật nghiêng và mồ hôi thắm mặn

Cho ta nhận ra mình

Cha là thợ may thủ công lão luyện

Đều đều mũi chỉ đường kim

Ấn tượng nhất là mỗi lần rách áo

Miếng vá đắp lên lấp loáng mùa màng

Cha mặc áo vá tự may, đi guốc mộc tự đóng

Chiếc gối săng khuyết võng mảnh trăng gầy

Việc họ việc làng đêm ngày nghiên bút

Dâng sớ thành hoàng ngút ngát hương bay

Nét chữ thẳng đưa lên sổ xuống

Học lõm nhì nhằng mấy chữ Trung-Nhân

Cán bộ về làng sau kháng chiến

Chào thầy! hai bóng xế ngó trân trân

Chiến tranh nhiều thứ không còn

Bảy lần dời nhà

Hai lần tù ở

Gia tài cha là cuốn gia phả

Đựng trong ống tre ngà chưa một lần tổn thương

Tuổi xế chiều cha thầm nguyện ước

Thanh thản ra đi ngỡ con cháu bớt nhọc nhằn

Có bao giờ cha kêu đau kêu khổ

Tháng bảy về con ray rứt ăn năn.

Sông Hàn

Thơ Phan Luận

Đứng trước sông Hàn

Mơn man sóng vỗ

Lao xao gió

Sấm đất vọng về

Toạ độ súng thần công

Sừng sửng thành Điện Hải

Bóng mù u Nghĩa Trũng ngát hương trầm

Đứng trước sông Hàn

Hừng hực một thuở

Chống tàu há mồm diệt quân đổ bộ

Những đoàn quân từ dưới đất ngời lên

Nén thuốc bồi bằng năng lượng Hồ Chí Minh

Chiều nay, sông Hàn

Mơn man câu hát

Thương mẹ mòn vai đời cát

Xa xót Hà Thân con gái một thời

Ai bắc cầu quay để khuya khoắt tàu qua trăng đợi

Mấy tao nôi vời vợi điệu à ơi

Chuyến phà ngang thành ký ức

Vĩnh viễn nhà chồ hoá nhà cao tầng đường cao tốc

Nằm mơ ta được đi phà

Thôi rồi phút giây gặp gở của thúng mủng dần sàng hoa tươi gánh gồng người mù bán chổi

Thôi rồi cuộc tình vội vã bởi tiếng leng keng cặp mạn phà thơm giòn như ăn vụng, nhầy nhụa áo cơm thao thức đợi ngày lên

Những điều này chỉ có sông thấu hiểu.

Uống nước nguồn Hàn nửa đời mặn ngọt

Em vô tình sông vẫn chảy khôn nguôi

Mấy sắc cầu vồng vắt qua lở bồi thương nhớ

Gieo hồn chiều dợn con nước đò xuôi

Mọi đục trong Sông nhận về mình tất cả

Cho đôi bờ phố xá đông vui

Dưới đáy sông còn bao điều Người ạ

Đến bao giờ chia sẻ hởi sông ơi.

PL

KHOẢNG LẶNG

(VỚI PHẠM TIẾN DUẬT)

Nhặt được thằng em

Trong gánh thơ lưu linh lạc địa

Phải nằm lòng từng tao nôi ca dao

Để câu thơ chắt ra được mềm như lúa

"Quảng Trị những năm bảy mươi

Sim mua gió lào sỏi đá

Mà than đượm than, lửa đượm lửa"

Nghĩ đâu xa, cứ nhằm vào Thành Cổ

Mỗi ngày năm 1972

Lính và dân

Tương đương đại đội quân

Nón lá tai bèo mũ đồng mũ cối

Trộn vào đất

Viết sao cho thật sử

Em ngộ ra chất lửa

Âm ĩ ngún "lửa đèn"

Trong trẻo "tiếng bom và tiếng chuông chùa" trên nền com lê cà vạt đỏ

Áo trắng trinh khuất lấp trái tim "vừa trộn vừa quay"

Một đời lơ ngơ xê dịch

Cái chết cập kề còn ngã nghiêng lay

Như tạm vắng nghếch Văn chương nhà không số

Trú nhờ xứ Ta Bà

Tiếc là người nâng măng rừng Trường Sơn  lên tầm cao Tổ Quốc

Không kịp làm nhân chứng khúc tráng ca nhìn từ xa

Thế là loại thơ xóm thơ phường không còn cơ hội được Anh sàng sảy

Thế là trà dư tửu hậu không còn ngất ngưỡng "độc huyền cầm"

Và...thôi,

mỗi khi buồn

Lật từng lời anh làm bài học nhập môn.

(Tuần 49 ngày mất 1/08)

Phan Luận

ĐÊM TRỞ VỀ

Tạm trú chân tượng đài

Con đom đóm lân la

vầng trăng Vu Lan chói lòa

Hai mươi giọt máu tượng hình

Và vô hình suối máu

Rõ xuống thành giòng sông lửa - thẩm màu

Cầu ga - Cầu ván - Cầu bàu

Bãi Hà - Bến Hộ nước mắt tiển đưa nhau

Đêm trở về

Con đom đóm làm đèn dẫn lối bờ truông

Mắt đẫm phù sa

Bước đằm dấu cỏ

Những sắc màu hoang sơ còn đó

Đường bê tông không lấp nỗi nhọc nhằn

Đèn nhà ai cũng rạng

Trộn nhiều âm thanh của phố

Trụi cả bờ tre

Kỷ niệm sông ăn mòn vào - Bến lở

Góc tạm trú

Gió nhận ra người cũ

Lâu ngày lục tìm quãng nhớ

Thành ra đất cũng đau.

Thầm trách con tàu chạy dọc

Để đồng làng hoang hoải vết thương nâu.

Phan Luận

Tặng Phan Luận - Người Quảng Trị tha hương.

đêm như tấm chăn đắp ta với sông Hàn

ngủ chưa sông ơi cơn giông rình rập

ngước lên gặp Sơn Trà nháy mắt

nghe hơi thu mằn mặn phía tóc người

ta đen nhẻm hạt bùn miền sơn cước

theo sông về đậu bến khát khao

ngày bon chen người xe phố bụi

đêm lại mơ khói bếp đồng làng.

ngủ chưa sông ơi gió nồm lay gọi

phố xá cao thêm xa cách nhiều thêm

sông như chàng trai lực lưỡng

gánh hai bờ thao thức nhớ quên.

ta như sông một đời lao lực

trước biển khơi đỏ mắt kiếm tìm

tô mì Quảng cay tê đầu lưởi

may có em nàng tiên cá dịu dàng.

đêm tấm chăn đắp ta với sông Hàn

ngủ chưa sông ơi rằm trăng đang nhú

trăng vén chăn đêm sông Hàn dải lụa

ta mơ mình đang bay...

*
Lạ lẫm như người xa đến
Long tong bóng nắng trốn tìm
Hẹn em chờ gốc me cũ
Giờ hẹn sao lâu

**
Đò ai cắm sào chờ khách
Chút nữa xuôi về
Cho tôi qua bến chợ Dinh
Người ấy bây giờ ruột gan chắc nóng lắm
Một quãng thôi mà ngái quá Chi Lăng

***
Mỗi lần ghé Huế thăm xưa cũ
Vẫn đợi như là một thói quen
Thả xuống Hương Giang vò nát lá
Chờ cho phố xá nhuộm ánh đèn.

Chướng


Vừa mới thắp hương
tượng đài Thành Cổ
Bạn rủ lai rai
quán bụi Góc Bầu
Thôi mà,
Thành quách nghiêng lút cỏ
Nuốt vào
nghèn nghẹn
phía ngàn lau